Serwis o figurkach historycznych i modelarstwie redukcyjnym

Gnieciuch Niebiesko-Żółty, czyli to i owo o Green Stuffie

Producentem masy Kneadatite Blue/Yellow jest amerykańska firma PSI (Polymeric Systems, Inc.). Powszechnie stosowana nazwa handlowa tej masy to Green Stuff, z uwagi na fakt, że po zmieszaniu dwóch składników (żółtego i niebieskiego) uzyskuje się gotowy do kształtowania produkt w kolorze zielonym. Innym z produktów PSI jest Kneadatite Brown/Aluminium, znany jako Brown Stuff, ale o nim będzie traktować inny artykuł. U producenta zaopatruje się dosyć szeroka gama firm i dystrybutorów z branży figurkowej i modelarskiej, wśród nich można wymienić między innymi Reaper Miniatures, Sylmasta czy Games Workshop, sprzedając produkt końcowy pod własną nazwą i w zindywidualizowanym opakowaniu.

Charakterystyka
Kneadatite Blue/Yellow (Green Stuff) jest dwuskładnikową epoksydowo-poliamidową masą, utwardzającą się w temperaturze pokojowej. Postać handlowa to dwa złączone ze sobą paski żywicy i utwardzacza w kolorach żółtym i niebieskim, ponadto mogą to być dwie oddzielne laski o przekroju kołowym. Dzięki wyraźnemu rozróżnieniu kolorów poszczególnych składników łatwo sprawdzić, czy masa została poprawnie wymieszana i jest gotowa do kształtowania. Zgodnie z informacjami podawanymi przez producenta jest to masa o wyjątkowo jednorodnej, nie ziarnistej strukturze, o długim czasie kształtowania (od 1,5 do 2 godzin), umożliwiająca wykonywanie bardzo drobnych i szczegółowych detali, doskonale przylegająca do większości powierzchni (za wyjątkiem tworzyw PE, PP i PTFE). Po 4-5 godzinach może być już poddawana wierceniu, cięciu, krojeniu, szlifowaniu i malowaniu. Pełne utwardzenie następuje po upływie czasu od 20 do 24 godzin. Po utwardzeniu Green Stuff wykazuje delikatne właściwości sprężyste i dzięki temu nie pęka pod przypadkowym obciążeniem. Wytrzymałość temperaturowa do ok. 120 stopni Celsjusza, na krótki okres czasu aż do 150 stopni. Odporność na ciśnienie rzędu 35 atmosfer (na przykład przy ciśnieniowym wykonywaniu form odlewniczych).

Przeznaczenie
Kneadatite Blue/Yellow jest powszechnie używany przez profesjonalnych rzeźbiarzy do wykonywania wzorcowych modeli figurek fantasy, głównie przeznaczonych do wykorzystania w grach bitewnych oraz RPG. Z tego powodu jest często postrzegany przez graczy jako jedyna i najlepsza z mas modelarskich, co niestety jest nie do końca zgodne z prawdą. Ponadto masa ta służy do konwersji oryginalnych modeli, wykonanych z tworzywa lub metalu.
Jak się okazuje, Green Stuff można stosować nie tylko do rzeźbienia figurek, ale także do naprawy instalacji hydraulicznej, uszczelniania zlewów, umywalek i elementów armatury, w elektronice do izolacji, a także do restaurowania ceramiki. W motoryzacji można nim naprawiać uszkodzenia karoserii, drobne wgniecenia, nieszczelności układu wydechowego i zbiornika paliwa. Skuteczny także do uszczelniania akwariów. Podsumowując - powszechnie stosowany do uszczelniania i łączenia elementów, niekiedy może zastępować połączenia gwintowane - po utwardzaniu może być wiercony i gwintowany jak metal.

Przygotowanie masy
Przygotowanie masy polega na dokładnym wymieszaniu tej samej objętości obu składników, aż do uzyskania tworzywa o jednolitym, zielonym kolorze. Podstawowa proporcja objętościowa to 1:1, ale dodając nieco więcej jednego ze składników można regulować czas utwardzania masy oraz jej lepkość i twardość. Większa objętość składnika niebieskiego (utwardzacza) umożliwia szybsze utwardzanie oraz uzyskanie masy o większej twardości, przeznaczonej raczej do modelowania zgrubnego i mało dokładnego. Użycie większej objętości składnika żółtego (żywica) pozwala na wydłużenie czasu utwardzania, sprawia że masa jest bardziej miękka i można z niej kształtować elementy o większej dokładności szczegółów.

Porady i wskazówki
Kneadatite Blue/Yellow można wygładzać przy pomocy zwilżanych wodą narzędzi (lub palca). Dzięki temu uzyskuje się bardzo gładkie powierzchnie, można również uniknąć klejenia się masy do narzędzia i uciążliwego ciągnięcia za końcówką narzędzia.
Kneadatite Blue/Yellow można mieszać z Kneadatite Brown/Neutral, dzięki czemu uzyskuje się masę o większej twardości i usuwa się efekt elastyczności.
Masa charakteryzuje się wysoką plastycznością i dobrym przyleganiem do powierzchni tworzywa i metalu. Green Stuff nie wykazuje ziarnistości, a oba składniki dobrze się mieszają.
W początkowej fazie modelowania masa zachowuje się prawidłowo, jest miękka i łatwo kształtuje się, ale jednocześnie nie marze się i nie wchłania w naskórek. W miarę postępowania procesu utwardzania zaczyna się pojawiać efekt sprężystości i "pamięci kształtu", który może powodować niewielką deformację tworzonej powierzchni. Po całkowitym utwardzeniu (które następuje po kilkunastu godzinach) otrzymany element cechuje się pewną sprężystością i nie "kamienieje", jak czynią to niektóre inne masy epoksydowe. W związku z tym obróbka skrawaniem, taka jak piłowanie lub szlifowanie, mająca na celu nadanie właściwego kształtu elementowi lub uzyskanie precyzyjnego przejścia między oryginalnym fragmentem figurki a dorobionym z Green Stuffu elementem jest dosyć uciążliwa i daje umiarkowany efekt. Masę można wiercić i gwintować bez większych problemów.
Kneadatite Blue/Yellow w miarę możliwości należy zabezpieczyć przed działaniem światła słonecznego oraz trzymać w szczelnym opakowaniu - dzięki temu oba składniki masy zachowają dłużej prawidłowe właściwości. Przy dłuższym przechowywaniu na styku pasków żywicy i utwardzacza może dojść do miejscowego utwardzenia masy, więc przed rozpoczęciem ugniatania obu składników warto tę cienką warstwę odciąć i wyrzucić. Zgodnie z danymi pochodzącymi od producenta okres przydatności masy do użytkowania wynosi 1 rok.

Żeby uspokoić sumienie, czyli trochę o BHP
Masa, z uwagi na zawartość związków epoksydowych, może działać drażniąco na wrażliwą skórę. Zgodnie z zaleceniami producenta po zakończeniu modelowania koniecznie umyć ręce wodą z mydłem. Bezwzględnie nie należy dopuszczać do kontaktu z oczami lub do połknięcia masy lub jej składników, w przypadku wystąpienia takiej sytuacji niezwłocznie trzeba zgłosić się do lekarza.
Z wiadomych względów - chronić przed dziećmi!

Postać handlowa i dostępność w Polsce
Kneadatite Blue/Yellow jest sprzedawany w pakowanych w blistery paskach oraz w rolkach. W Polsce Green Stuff w wersji 8-calowej jest powszechnie dostępny w większości sklepów stacjonarnych prowadzących sprzedaż figurek do gier bitewnych firmy Games Workshop. Polskie sklepy internetowe